Δημοσιεύτηκε στις 17 Μαρτίου 2015
Η διάλεξη θα δοθεί από τη Δρα Ευφροσύνη Ριζοπούλου – Ηγουμενίδου, με στόχο να φωτίσει τις ποικίλες πτυχές της αξιόλογης προβιομηχανικής βιοτεχνίας των σταμπωτών, παρακολουθώντας την, μέχρι και την εγκατάλειψή της, στις αρχές του 21ου αιώνα, μέσα από την καταγραφή της παραγωγής σταμπωτών μαντηλιών στο εργαστήριο του τελευταίου μαντηλάρη της Κύπρου, στη Λευκωσία.
Σύμφωνα με την Δρα Ριζοπούλου – Ηγουμενίδου «η τυποβαφική, το στάμπωμα σχεδίων πάνω σε ύφασμα με ξυλότυπους, ήταν τέχνη με μακραίωνη παράδοση. Αναπτύχθηκε σε χώρες της Ανατολής, ιδιαίτερα στις Ινδίες, αλλά η εξέλιξή της σε βιομηχανία σημειώθηκε στην τεχνολογικά εξελιγμένη Ευρώπη. Είδος πολυτελείας αρχικά, το σταμπωτό με τα πολύχρωμα άνθινα σχέδιά του υποκατέστησε τα κεντημένα και χρυσοΰφαντα υφάσματα, και ως εύχρηστο και οικονομικά προσιτό απέκτησε ευρύτατη διάδοση. Η Κύπρος αναδείχθηκε σε ένα από τα σημαντικότερα κέντρα παραγωγής σταμπωτών κατά τον 18ο και τον 19ο αιώνα. Τα τυπωμένα βαμβακερά υφάσματα του νησιού ήταν ονομαστά για τα ανεξίτηλα χρώματά τους και εκτός από την επιτόπια οικιακή χρήση, αποτελούσαν είδη εξαγωγικού εμπορίου. Η τέχνη συνεχίστηκε στα νεότερα χρόνια, μέχρι και τις αρχές του 21ου αιώνα, με τη μορφή των σταμπωτών μαντηλιών».
Καθιστή ηλικιωμένη γυναίκα. Στο κεφάλι φορεί σταμπωτό μαντήλι. Φωτ. John Thomson, 1878.
Σε Λευκωσία, Λάρνακα και Αμμόχωστο είχαν τα εργαστήρια τους αρκετοί μαντηλάρηδες. Η δουλειά των μαντηλάρηδων ήταν ολόχρονη και αρκετά προσοδοφόρα. Με την παύση λειτουργίας του εργαστηρίου του τελευταίου μαντηλάρη Νίκου Κακούλλη, το 2004, η τέχνη των σταμπωτών, που κάποτε έκανε γνωστό το όνομα της Κύπρου σε Ανατολή και Δύση, έφτασε στο τέλος της.
Ο ιερέας του χωριού Αυγόρου. Στο καλυμμαύχι έχει σταμπωτό δεμένο μαντήλι. Φωτ. John Thomson, 1878.
Η Δρ Ευφροσύνη Ριζοπούλου - Ηγουμενίδου είναι Ομότιμη Καθηγήτρια του Πανεπιστημίου Κύπρου. Τα ερευνητικά της ενδιαφέροντα περιλαμβάνουν τη Λαϊκή Τέχνη, Λαϊκή Αρχιτεκτονική, Προβιομηχανική Τεχνολογία, τον Υλικό Βίο των Νεοτέρων Χρόνων, και γενικότερα το Λαϊκό Πολιτισμό της Κύπρου και του ευρύτερου Μεσογειακού Χώρου. Συμμετείχε σε δεκάδες ερευνητικά προγράμματα και συνέδρια και έχει πέραν των 100 δημοσιεύσεων σε θέματα λαϊκού πολιτισμού.
-
Λεβέντειο Δημοτικό Μουσείο
31 Μαρτίου 2015
Σχετικά
Δευτέρα του Πάσχα στην Αλάμπρα για δωρεάν λουκουμάδες, παγωτό, χορό και μουσική
Ένα απόγευμα γεμάτο μουσική, χορό, τραγούδια και παραδοσιακά παιχνίδια, σε ένα γιορτινό σκηνικό για μικρούς και μεγάλους
Έρχεται το «Αβκορίτικον Αντάμωμα» τη Δευτέρα του Πάσχα στο Δημοτικό Διαμέρισμα Αυγόρου
Μια γιορτή αφιερωμένη στην παράδοση, τη μουσική και τον χορό
Πασχαλινές εκδηλώσεις στον Άγιο Θεόδωρο Λάρνακας
Παράδοση, συμμετοχή και γιορτινή διάθεση για όλη την κοινότητα
Το Πάσχα και η Ανάσταση στο όμορφο Φοινί είναι διαφορετικά
Παραδοσιακά παιχνίδια, μουσική, φλαούνες, ζιβανία και κρασί
Πάσχα στον Δήμο Ιεροκηπίας με έθιμα των ημερών και συναυλία με τους Άντρη Καραντών και Μιχάλη Χατζήμιχαηλ
Μέρες γεμάτες παράδοση, χαρά και γιορτινή ατμόσφαιρα για όλους
Πασχαλινό Πανηγύρι στην Παλωδιά
Τρεις μέρες γιορτής, παράδοσης και διασκέδασης για όλους
Ο Αγρός γιορτάζει το Πάσχα με ένα πλούσιο πρόγραμμα και φέτος
Παραδοσιακές στιγμές για όλη την οικογένεια στο Κεφαλοχώρι Πιτσιλιάς
10 ιδιαίτερες εκκλησίες της Κύπρου που αξίζει να επισκεφτείς
Όμορφες γνωστές και άγνωστες εκκλησίες του νησιού
Έτσι θα γιορτάσουν φέτος το Πάσχα στον Καλοπαναγιώτη!
Πάσχα στον Καλοπαναγιώτη: Στην καρδιά της Μαραθάσας
Φέτος θα κάνουμε Πάσχα στο Κοιλάνι
Για ένα Πάσχα αυθεντικό, γεμάτο εικόνες, αρώματα και στιγμές
