Από παραμυθένια κάστρα μέχρι φυσικά τοπία: Νέα πολιτιστικά μνημεία στον κατάλογο της UNESCO

Δημοσιεύτηκε στις 16 Ιουλίου 2025

Στο πλαίσιο των εργασιών της 47ης Συνόδου της Επιτροπής Παγκόσμιας Κληρονομιάς, συνολικά 32 τοποθεσίες διεθνούς σημασίας εντάχθηκαν πρόσφατα στον Κατάλογο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO.

Ο κατάλογος, που δημιουργήθηκε για να αναγνωρίζει και να διαφυλάσσει μνημεία ιδιαίτερης πολιτιστικής και φυσικής αξίας, αριθμεί πλέον 1.248 εγγραφές σε περισσότερες από 170 χώρες. Οι νέες προσθήκες περιλαμβάνουν 21 πολιτιστικά μνημεία και τέσσερα τοπία φυσικού κάλλους. Με την ένταξή τους στον κατάλογο, οι τοποθεσίες αυτές μπορούν πλέον να προσβλέπουν σε αυξημένη χρηματοδότηση για τη διατήρησή τους, αλλά και σε ενισχυμένο τουριστικό ενδιαφέρον.

Ανάμεσα στα 32 νέα μνημεία πολιτιστικής κληρονομιάς της UNESCO είναι και Μινωικά Ανακτορικά Κέντρα και όπως επισημαίνει το υπουργείο Πολιτισμού στη σχετική ανακοίνωση, «αποτελεί μεγάλη επιτυχία της χώρας μας. Συνιστά την διεθνή αναγνώριση της εξέχουσας οικουμενικής αξίας των έξι εξαιρετικά σημαντικών αρχαιολογικών χώρων της Κρήτης -της Κνωσού, της Φαιστού, των Μαλίων, της Ζάκρου, της Ζωμίνθου και της Κυδωνίας».

Στα νέα πολιτιστικά μνημεία περιλαμβάνονται το προϊστορικό τοπίο Faya στο Εμιράτο Sharjah, πλούσιο σε ευρήματα από την εποχή του λίθου, καθώς και το τοπίο Murujuga στη Δυτική Αυστραλία. Επίσης, προστέθηκαν τοποθεσίες βραχογραφιών στον χείμαρρο Bangucheon της Νότιας Κορέας και στο σπήλαιο Shulgan-Tash στη ρωσική περιοχή του Μπασκορτοστάν.

Διαφήμιση

Στο τομέα των αρχαίων κατασκευών, ο κατάλογος επεκτάθηκε με τα παραδοσιακά κτίσματα Diy-Gid-Biy που χτίστηκαν μεταξύ του 12ου και του 17ου αιώνα στα βουνά Mandara του Καμερούν, αλλά και με τους περίφημους λίθους του Carnac στη Γαλλία, το οποίο πρόκειται για μια εντυπωσιακή νεολιθική τοποθεσία που θυμίζει το Stonehenge.

Ξεχωριστή θέση στις φετινές εγγραφές έχουν τρεις τοποθεσίες στην Καμπότζη, οι οποίες σχετίζονται με τις ωμότητες του καθεστώτος των Ερυθρών Χμερ την περίοδο 1971–1979. Η φυλακή M-13, το Μουσείο Γενοκτονίας Tuol Sleng (πρώην φυλακή S-21) και το Κέντρο Γενοκτονίας Choeung Ek (πρώην τόπος εκτελέσεων) εντάχθηκαν στον κατάλογο ως χώροι ιστορικής μνήμης και παιδείας.

Ο πρωθυπουργός της Καμπότζης, Χουν Μανέτ, δήλωσε σε βιντεοσκοπημένο μήνυμα πως «κάτι τέτοιο θα πρέπει να λειτουργεί ως υπενθύμιση για να υπερασπίζουμε πάντοτε την ειρήνη» και πρόσθεσε ότι ακόμη και από τα σκοτεινότερα κεφάλαια της ιστορίας μπορεί να αντληθεί δύναμη για ένα καλύτερο μέλλον.

Εντυπωσιακή είναι και η προσθήκη τεσσάρων παλατιών του βασιλιά Λουδοβίκου Β’ της Βαυαρίας, τα οποία χτίστηκαν ανάμεσα στο 1864 και το 1886 στις Άλπεις της Βαυαρίας. Τα παλάτια Neuschwanstein, Linderhof, Schachen και Herrenchiemsee είναι χαρακτηριστικά παραδείγματα της αρχιτεκτονικής ρομαντισμού του 19ου αιώνα και έχουν σχεδιαστεί ώστε να εναρμονίζονται με το φυσικό τοπίο.

Το Neuschwanstein, συγκεκριμένα, έχει ιδιαίτερη ιστορική βαρύτητα, καθώς χρησίμευσε ως βασιλικό καταφύγιο, χώρος απόκρυψης έργων τέχνης που λεηλάτησαν οι Ναζί, και έμπνευση για το κάστρο της Ωραίας Κοιμωμένης της Disney. Σήμερα, αποτελεί το πιο δημοφιλές τουριστικό αξιοθέατο της Βαυαρίας, προσελκύοντας περίπου 1,5 εκατομμύριο επισκέπτες τον χρόνο.

Ανάμεσα στα νέα φυσικά τοπία που εντάχθηκαν στον κατάλογο περιλαμβάνεται το Εθνικό Πάρκο Cavernas do Peruaçu στη Βραζιλία, γνωστό για τα εντυπωσιακά ασβεστολιθικά σπήλαια και τις αρχαίες βραχογραφίες του. Παράλληλα, το Møns Klint στη Δανία, μια εντυπωσιακή ακτογραμμή με βράχους κιμωλίας που υψώνονται πάνω από τη Βαλτική Θάλασσα, έλαβε κι αυτό τη τιμητική του θέση.

Εκτός από τις νέες προσθήκες στον κατάλογο παγκόσμιας κληρονομιάς, υπήρξε ενημέρωση σχετικά με την προστασία υφιστάμενων μνημείων. Συγκεκριμένα, η UNESCO αφαίρεσε από τον κατάλογο Παγκόσμιας Κληρονομιάς σε Κίνδυνο τρεις τοποθεσίες: το Αρχαίο Μοναστήρι του Αγίου Μηνά (Αμπού Μένα) στην Αίγυπτο, το οποίο αντιμετώπιζε προβλήματα λόγω της ανόδου των υπόγειων υδάτων, την Παλιά Πόλη της Γκανταμές στη Λιβύη, η οποία είχε πληγεί από ένοπλες συγκρούσεις και την κλιματική αλλαγή, και τα τροπικά δάση της Ατσινανάνα στη Μαδαγασκάρη, που απειλούνταν από παράνομη υλοτομία.