Δημοσιεύτηκε στις 02 Μαρτίου 2020
Η λαγάνα, παρασκευάζεται χωρίς προζύμι, και έναν τέτοιο πρόχειρο άρτο χρησιμοποίησαν και οι Ισραηλίτες κατά τη νύχτα της Εξόδου τους από την Αίγυπτο υπό την αρχηγία του Μωυσή.
Έκτοτε επιβαλλόταν από το Μωσαϊκό Νόμο για όλες τις ημέρες της εορτής του Πάσχα, μέχρι που ο Χριστός στο τελευταίο του Πάσχα ευλόγησε τον ένζυμο άρτο.
Η ιστορία της λαγάνας διατρέχει όλη τη διατροφική παράδοση από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα. Ο Αριστοφάνης στις «Εκκλησιάζουσες» λέει «Λαγάνα πέττεται» δηλ .»Λαγάνες γίνονται». Ο δε Οράτιος στα κείμενά του αναφέρει τη λαγάνα ως «Το γλύκισμα των φτωχών».
Το έθιμο της λαγάνας παρέμεινε αναλλοίωτο ανά τους αιώνες και συνηθίζεται να παρασκευάζεται με μεράκι από τον αρτοποιό της γειτονιάς, τραγανή λαχταριστή και σουσαμένια και καταναλώνεται κατά την Καθαρά Δευτέρα, την Πρωτονήστιμη Δευτέρα της Σαρακοστής.
Η ονομασία της «Καθαρά» προήλθε από τη συνήθεια που είχαν οι νοικοκυρές το πρωί της ημέρας αυτής, να πλένουν με ζεστό νερό και στάχτη όλα τα μαγειρικά σκεύη, ως «ημέρα κάθαρσης».
Στη συνέχεια τα κρεμούσαν στη θέση τους όπου και παρέμεναν μέχρι τη λήξη της νηστείας. Επίσης κατά την ημέρα αυτή εξέρχονταν όλοι οικογενειακώς στην ύπαιθρο και έστρωναν κάτω στη γη και έτρωγαν νηστίσιμα φαγητά όπως χαλβά, ελιές, ταραμά και λαγάνα.
Από την Καθαρά Δευτέρα προετοιμάζεται ο άνθρωπος μετά τις εορτές και την καλοφαγία των Απόκρεων, να καθαρίσει την ψυχή και το σώμα του για να φτάσει στο τέρμα δηλ. στο Πάσχα και να αναστηθεί ξανά με την Ανάσταση του Κυρίου. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η λαγάνα που έχει το σχήμα της«κυρα-Σαρακοστής»,που παριστάνει μια μακριά γυναίκα που έχει ένα σταυρό στο κεφάλι, δεν έχει στόμα γιατί είναι όλο νηστεία.
Τα χέρια της είναι σταυρωμένα για τις προσευχές, έχει επτά πόδια που συμβολίζουν τις επτά εβδομάδες της νηστείας.
Έθιμο που συνηθιζόταν για να μετρούν το χρόνο κατά την περίοδο της Σαρακοστής ήταν κάθε Σάββατο να κόβουν το ένα πόδι και το τελευταίο το έκοβαν το Μ. Σάββατο όπου το έκρυβαν σε ένα ξερό σύκο ή σε ένα καρύδι και όποιος το έβρισκε ήταν ο τυχερός της επόμενης χρονιάς.
Η νόστιμη και λαχταριστή για όλους μας λαγάνα είναι ένα προιόν άξιο σεβασμού και με πραγματική πλούσια ιστορία, θα είναι μεγάλη απώλεια για τις επερχόμενες γενεές να ξεχάσουν τις παραδόσεις μας, να ξεχάσουν τις παλιές σαρακοστιανές μυρουδιές.
Οι αρτοποιοί της γειτονιάς πιστοί στις παραδόσεις μας παρασκευάζουν την Καθαρά Δευτέρα τη λαγάνα συμβάλλοντας έτσι στη διατήρηση του εθίμου, ώστε οι νέες γενεές να έχουν την ευκαιρία να ακούσουν, να μυρίσουν και να γευτούν τη Σαρακοστή γιατί οι Σαρακοστιανές μυρωδιές είναι έμμεσοι φορείς μιας βαθιάς πνευματικότητας.
Σχετικά
1+1 δωρεάν στα Starbucks (μόνο για σήμερα)
Γιορτάζουμε την Παγκόσμια Ημέρα Ευτυχίας με τον πιο λαχταριστό τρόπο!
Το απόλυτο dinner guide: 10 κομψές επιλογές σε όλο το νησί
Επιλογές που συνδυάζουν ατμόσφαιρα, ποιότητα και εμπειρία, που σίγουρα αξίζει να ζήσεις
Το 1ο οινοποιείο στην Ελλάδα με Πιστοποίηση Αναγεννητικής Αμπελοκαλλιέργειας
Οι πρακτικές του οινοποιείου συμβάλλουν δημιουργία ενός πιο υπεύθυνου και βιώσιμου μέλλοντος για το ελληνικό κρασί.
Ένα από τα πιο γνωστά εστιατόρια για φαγητό στις όμορφες Πλάτρες, ετοιμάζεται να επιστρέψει
Πάμε ξανά για πέστροφα και σούβλα, κάτω από το ψηλό δέντρο των Πλατρών
Τα 10 πιο αυθεντικά απάχικα της Λευκωσίας
Εκεί που το παλιό στέκι συναντά το καλό μεζέ, την αυθεντική παρέα, μπίρα και κρασί
Πήγαμε στο Spin, το νέο pizza spot της Λευκωσίας
Πήγαμε μια βόλτα μέχρι το κέντρο και μπήκαμε στο νέο pizza & vinyl spot, για το οποίο θα ακούσεις να μιλάνε όλοι στην πόλη
Lunch, Βrunch και Swings: Μια διαφορετική έξοδος στη Λεμεσό
Το νέο all-day σημείο συνάντησης της πόλης, βρίσκεται σε ένα ήρεμο περιβάλλον με θέα το πράσινο
Μοναδικές παραδοσιακές πασχαλινές νοστιμιές από τα χέρια της κυρία Κίκας
Με αφορμή το Πάσχα ο παραδοσιακός ξυλόφουρος της γεμίζει τσουρέκια, ψωμιά κολοκύθας και άλλες νομστιμιές
Έρχονται αλλαγές στη λειτουργία των κέντρων εστίασης και διασκέδασης
Μεταξύ άλλων, στο νομοσχέδιο προβλέπονται αλλαγές στην κατηγοριοποίηση των χώρων εστίασης και αναψυχής, στη λειτουργία και αδειοδότησή τους, καθώς και στα ωράρια λειτουργίας τους
Το πάσχα φέτος, το Legouter σας ψήνει την γουρουνιά!
Επιλέξτε από τον κατάλογό του Legouter τα πιάτα που επιθυμείτε και θα σας τα παραδώσουν στο σπίτι σας, παρουσιασμένα σε εκλεπτυσμένες. πιατέλες, ώστε να τα απολαύσετε με άνεση και στυλ.
7 κυπριακά εστιατόρια που φτιάχνουν τον περίφημο μπακαλιάρο για την 25η Μαρτίου
Πού θα φας τον μπακαλιάρο-σκορδαλιά την 25η Μαρτίου