Δημοσιεύτηκε στις 31 Δεκεμβρίου 2020
Το έθιμο της βασιλόπιτας είναι πολύ παλαιό, προέρχεται από εκείνο το τελούμενο στην αρχαία εορτή των «Κρονίων» (των ρωμαϊκών «Σατουρναλίων») που παρέλαβαν οι Φράγκοι, από τους οποίους και προήλθε η συνήθεια της τοποθέτησης νομίσματος μέσα στη πίτα και της ανακήρυξης ως «Βασιλιά της βραδιάς» αυτού που το έβρισκε.
Κατά άλλο έθιμο, αντί νομίσματος, έβαζαν φασόλι και αυτόν που το έβρισκε τον αποκαλούσαν «φασουλοβασιλιά».
- Το κόψιμο στις βασιλόπιτας είναι από τα ελάχιστα αρχέγονα έθιμα που επιβιώνουν. Σύμφωνα με τον καθηγητή Δημήτρη Λουκάτο αποτελεί εξέλιξη του γνωστού και λαϊκού εθίμου στις πρωτοχρονιάτικης πίτας. Στην αρχαιότητα υπήρχε το έθιμο του εορταστικού άρτου, τον οποίο σε μεγάλες αγροτικές γιορτές οι αρχαίοι Έλληνες πρόσφεραν στις θεούς.
- Τέτοιες γιορτές ήταν τα Θαλύσια και τα Θεσμοφόρια. Χαρακτηριστικό στοιχείο στις βασιλόπιτας είναι ότι ο άνθρωπος δοκιμάζει την τύχη του με το κέρμα στις, προσπαθώντας να μαντέψει πώς θα του έρθουν τα πράγματα στη νέα χρονιά. Σε όποιον πέσει το φλουρί, στις θα είναι ο τυχερός και ευνοούμενος του νέου έτους! Η ορθόδοξη παράδοση συνέδεσε το έθιμο με τη Βασιλόπιτα.
Ορθόδοξη θρησκευτική παράδοση
Η θρησκευτική παράδοση συνδέει την Βασιλόπιτα με την προσωπικότητα του Μεγάλου Βασιλείου, στον οποίο οφείλει και το όνομά της.
Στα χρόνια του Ιουλιανού του Παραβάτη, όταν το Βυζάντιο κήρυξε τον πόλεμο στην Περσία, ο Ιουλιανός πέρασε με τον στρατό του από την Καισάρεια. Τότε διέταξε να φορολογήσουν όλη την επαρχία και τα χρήματα αυτά θα τα έπαιρνε επιστρέφοντας για την Κωνσταντινούπολη.
Έτσι, οι κάτοικοι αναγκάσθηκαν να δώσουν ό, τι είχε ο καθένας σε χρυσαφικά και νομίσματα. Όμως ο Ιουλιανός σκοτώθηκε άδοξα σε μια μάχη στον πόλεμο με τους Πέρσες και δεν ξαναπέρασε ποτέ από την Καισάρεια.
Τότε ο Άγιος Βασίλειος έδωσε εντολή από τα μαζεμένα χρυσαφικά τα μισά να δοθούν στους φτωχούς, ένα μικρό μέρος στις ανάγκες των ιδρυμάτων της «Βασιλειάδας» και τα υπόλοιπα τα μοίρασε στους κατοίκους με ένα πρωτότυπο τρόπο: έδωσε εντολή να ζυμώσουν μικρά ψωμιά και σε κάθε ένα τοποθέτησε μέσα από ένα νόμισμα ή χρυσαφικό και κατόπιν τα μοίρασε στα σπίτια.
Έτσι τρώγοντας οι κάτοικοι τα ψωμιά έβρισκαν μέσα κάποιο από τα πολύτιμα αντικείμενα. Με τον τρόπο αυτό γεννήθηκε το έθιμο της πίτας που ονομάσθηκε Βασιλόπιτα, στην οποία βάζουμε ένα φλουρί. Αυτός στο κομμάτι του οποίου θα «πέσει» το φλουρί, θεωρείται ότι είναι τυχερός και θα έχει μια καλή χρονιά.
Πηγή: constantinoupoli.com
Σχετικά
Η Cyprus Airways επαναφέρει τις απευθείας πτήσεις προς έναν υπέροχο προορισμό
H εταιρεία φέρνει ξανά κοντά την Κύπρο με μια από τις πιο ζωντανές πόλεις της Μεσογείου.
Νέα, δυναμική εποχή για το δίκτυο πρατηρίων ESSO
Συνάντηση της eWise Cyprus Ltd με ιδιοκτήτες πρατηρίων καυσίμων ESSO
Έρχονται σημαντικές αλλαγές στο Messenger
Τι σημαίνει η κατάργηση των desktop εκδόσεων για τους χρήστες
Παγκόσμια διάκριση για μεγάλο ξενοδοχειακό όμιλο της Κύπρου από την Booking.com!
Ο Όμιλος απέσπασε βαθμολογία 9,0 στα 10 στα Traveller Review Awards 2026.
Imperial Island Resort: Νέο πεντάστερο ξενοδοχείο ανοίγει τον Μάιο στην Κύπρο (εικόνες)
Το πλήρως ανανεωμένο και αναβαθμισμένο ξενοδοχείο ανοίγει τις πόρτες του τον Μάιο.
Με τη στήριξη της Lidl Κύπρου συγκεντρώθηκαν 42.900€ από το Δείπνο Αγάπης του Αντικαρκινικού Συνδέσμου Κύπρου
Μέσα από τη συγκινητική συμμετοχή του κοινού στο δείπνο "Under the Lights of Love"
Το ντοκιμαντέρ του Netflix που καθηλώνει το κοινό
Μια υπόθεση που συγκλόνισε τη διεθνή κοινότητα επιστρέφει στο προσκήνιο μέσα από ένα σκληρό και αποκαλυπτικό ντοκιμαντέρ
Αυτό είναι το νέο instagrammable spot του Τροόδους
Η νέα καρδιά που "χτυπά" στο χωριό, σου δίνει μία καλή αφορμή για εκδρομή στην Κυπερούντα
Καθαρά Δευτέρα δίπλα στη θάλασσα στο Columbia Beach Resort
Mια ολοκληρωμένη εμπειρία φιλοξενίας δίπλα στη θάλασσα, συνδυάζοντας διαμονή υψηλών προδιαγραφών, αυθεντικές σαρακοστιανές γεύσεις και στιγμές απόλυτης χαλάρωσης.
Ζωντανά στο Σίγμα η καρναβαλίστικη παρέλαση του Δήμου Δερύνειας- Παραλιμνίου
Μικροί και μεγάλοι χορεύουν σε ρυθμούς καρναβαλιού
TripAdvisor: Μία κυπριακή παραλία ανάμεσα στις κορυφαίες της Ευρώπης για το 2026
Το Fig Tree Bay στις καλύτερες παραλίες - Στη λίστα και πέντε παραλίες της Ελλάδας