Δημοσιεύτηκε στις 31 Δεκεμβρίου 2020
Το έθιμο της βασιλόπιτας είναι πολύ παλαιό, προέρχεται από εκείνο το τελούμενο στην αρχαία εορτή των «Κρονίων» (των ρωμαϊκών «Σατουρναλίων») που παρέλαβαν οι Φράγκοι, από τους οποίους και προήλθε η συνήθεια της τοποθέτησης νομίσματος μέσα στη πίτα και της ανακήρυξης ως «Βασιλιά της βραδιάς» αυτού που το έβρισκε.
Κατά άλλο έθιμο, αντί νομίσματος, έβαζαν φασόλι και αυτόν που το έβρισκε τον αποκαλούσαν «φασουλοβασιλιά».
- Το κόψιμο στις βασιλόπιτας είναι από τα ελάχιστα αρχέγονα έθιμα που επιβιώνουν. Σύμφωνα με τον καθηγητή Δημήτρη Λουκάτο αποτελεί εξέλιξη του γνωστού και λαϊκού εθίμου στις πρωτοχρονιάτικης πίτας. Στην αρχαιότητα υπήρχε το έθιμο του εορταστικού άρτου, τον οποίο σε μεγάλες αγροτικές γιορτές οι αρχαίοι Έλληνες πρόσφεραν στις θεούς.
- Τέτοιες γιορτές ήταν τα Θαλύσια και τα Θεσμοφόρια. Χαρακτηριστικό στοιχείο στις βασιλόπιτας είναι ότι ο άνθρωπος δοκιμάζει την τύχη του με το κέρμα στις, προσπαθώντας να μαντέψει πώς θα του έρθουν τα πράγματα στη νέα χρονιά. Σε όποιον πέσει το φλουρί, στις θα είναι ο τυχερός και ευνοούμενος του νέου έτους! Η ορθόδοξη παράδοση συνέδεσε το έθιμο με τη Βασιλόπιτα.
Ορθόδοξη θρησκευτική παράδοση
Η θρησκευτική παράδοση συνδέει την Βασιλόπιτα με την προσωπικότητα του Μεγάλου Βασιλείου, στον οποίο οφείλει και το όνομά της.
Στα χρόνια του Ιουλιανού του Παραβάτη, όταν το Βυζάντιο κήρυξε τον πόλεμο στην Περσία, ο Ιουλιανός πέρασε με τον στρατό του από την Καισάρεια. Τότε διέταξε να φορολογήσουν όλη την επαρχία και τα χρήματα αυτά θα τα έπαιρνε επιστρέφοντας για την Κωνσταντινούπολη.
Έτσι, οι κάτοικοι αναγκάσθηκαν να δώσουν ό, τι είχε ο καθένας σε χρυσαφικά και νομίσματα. Όμως ο Ιουλιανός σκοτώθηκε άδοξα σε μια μάχη στον πόλεμο με τους Πέρσες και δεν ξαναπέρασε ποτέ από την Καισάρεια.
Τότε ο Άγιος Βασίλειος έδωσε εντολή από τα μαζεμένα χρυσαφικά τα μισά να δοθούν στους φτωχούς, ένα μικρό μέρος στις ανάγκες των ιδρυμάτων της «Βασιλειάδας» και τα υπόλοιπα τα μοίρασε στους κατοίκους με ένα πρωτότυπο τρόπο: έδωσε εντολή να ζυμώσουν μικρά ψωμιά και σε κάθε ένα τοποθέτησε μέσα από ένα νόμισμα ή χρυσαφικό και κατόπιν τα μοίρασε στα σπίτια.
Έτσι τρώγοντας οι κάτοικοι τα ψωμιά έβρισκαν μέσα κάποιο από τα πολύτιμα αντικείμενα. Με τον τρόπο αυτό γεννήθηκε το έθιμο της πίτας που ονομάσθηκε Βασιλόπιτα, στην οποία βάζουμε ένα φλουρί. Αυτός στο κομμάτι του οποίου θα «πέσει» το φλουρί, θεωρείται ότι είναι τυχερός και θα έχει μια καλή χρονιά.
Πηγή: constantinoupoli.com
Σχετικά
Harry Potter: Το HBO ανανέωσε από τώρα τη δεύτερη σεζόν - Πότε ξεκινούν τα γυρίσματα
Η πρώτη σεζόν της σειράς αναμένεται να κάνει πρεμιέρα τα Χριστούγεννα του 2026
Καιρός: Έρχεται μίνι καλοκαίρι
Ανεβαίνει αισθητά από σήμερα η θερμοκρασία–Περαιτέρω άνοδος τις επόμενες μέρες
Άνοιξαν οι οι αιτήσεις για τα Χριστουγεννιάτικα Χωριά 2026
Τα χωριά της Κύπρου θα μετατραπούν και φέτος σε ζωντανούς γιορτινούς προορισμούς
Κυκλοφόρησε το πρώτο τρέιλερ του ντοκιμαντέρ για την Κάιλι Μινόγκ στο Netflix
Το Netflix κυκλοφόρησε το πρώτο τρέιλερ του KYLIE, της νέας σειράς ντοκιμαντέρ για την Κάιλι Μινόγκ, που έρχεται στις 20 Μαΐου με σπάνιο αρχειακό υλικό
24ώρη ανάσα πολυτέλειας στο ανανεωμένο Anassa Hotel
Aνανεωμένο εκπληκτικά, το Anassa προσφέρει κάτι παραπάνω από μια μοναδική εμπειρία διαμονής. Βρίσκεται, εξάλλου, στο πιο ήρεμο σημείο της Κύπρου
Έρχεται αισθητή άνοδος θερμοκρασίας – Πού αναμένονται σήμερα βροχές
Αναλυτικά το δελτίο καιρού
Ο Ντέιβιντ Ατένμπορο, «η φωνή της φύσης», γίνεται 100
Τα γενέθλια του Ατένμπορο θα εορταστούν με μια εβδομάδα ειδικών εκπομπών στο BBC, μια ζωντανή συναυλία στο Royal Albert Hall, αλλά και εκδηλώσεις σε μουσεία
Μεγάλη επιτυχία για τον ιατρικό τουρισμό της Κύπρου
Ο Δρ. Αναστάσιος Βεκρής, Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Μεταμόσχευσης Μαλλιών υποδέχεται στην Κύπρο το Παγκόσμιο Επιστημονικό Συνέδριο του World FUE Institute.
22η Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης: H Κύπρος με ισχυρή παρουσία και πάνω από 100 τίτλους
Η φετινή διοργάνωση αναμένεται ιδιαίτερα ενισχυμένη, με πλούσιο πρόγραμμα παρουσιάσεων, συζητήσεων και διεθνών συμμετοχών
Εκδρομή στον Αγρό με αφορμή το φετινό Φεστιβάλ Τριαντάφυλλου
Μια ανοιξιάτικη απόδραση στην καρδιά της Πιτσιλιάς με άρωμα παράδοσης και γεύσης - Πού να φας, τι να δεις και τι να κάνεις
