Σημεία των καιρών

Δημοσιεύτηκε στις 03 Απριλίου 2013

Το κινηματογραφικό ντεμπούτο τού Behn Zeitlin, ‘Beasts of the Southern Wild’, είναι ένα μαγικό/ρεαλιστικό αριστούργημα που γυρίστηκε σε πολλές περιοχές της νότιας Λουιζιάνας, οι οποίες είχαν πληγεί από το καταστροφικό πέρασμα του τυφώνα Κατρίνα. Το στόρι της ταινίας διαδραματίζεται σε ένα φανταστικό μέρος, ένα πλημμυρισμένο κομμάτι γης νοτιοδυτικά της Νέας Ορλεάνης, το οποίο οι κάτοικοί του το αποκαλούν Bathtub (δηλαδή μπανιέρα). Η ταινία ακολουθεί την εξάχρονη Hushpuppy (πρόκειται για την Quvenzhanè Wallis, τη νεαρότερη υποψήφια για Όσκαρ Α΄ Γυναικείου Ρόλου), η οποία διασχίζει το βαλτώδες αυτό τοπίο καθώς η κατάσταση της υγείας του σκληρού και αλκοολικού πατέρα της (Dwight Henry) επιδεινώνεται. Παράλληλα, οι επικείμενες φυσικές καταστροφές που πρόκειται να συμβούν στο Bathtub, σταδιακά απελευθερώνονται. Αυτή η χαμηλού προϋπολογισμού ανεξάρτητη παραγωγή, διέπρεψε σε διεθνές επίπεδο, κερδίζοντας μάλιστα το Mεγάλο Bραβείο Mυθοπλασίας του Φεστιβάλ Sundance, αλλά και τη Χρυσή Κάμερα στο Φεστιβάλ Καννών, ενώ προτάθηκε για τέσσερα Όσκαρ, ανάμεσά τους το Όσκαρ Καλύτερης Σκηνοθεσίας και το Όσκαρ Καλύτερης Ταινίας.

Κάποιος μπορεί να πει ότι το Bathtub, η τοποθεσία δηλαδή της ταινίας σου, είναι το ακριβώς αντίθετο του εμπορικού κόσμου όπου ζούμε οι περισσότεροι σήμερα. Παλαιότερα είχες δηλώσει ότι είναι ένα είδος ουτοπικού οράματος. Μπορείς να μας εξηγήσεις τι εννοούσες;
Ήθελα το Bathtub να είναι ένα μέρος πραγματικής ελευθερίας, όπου όλοι ξυπνούν το πρωί και που κάνουν ακριβώς αυτό που θέλουν να κάνουν. Ένα μέρος χωρίς εμπόριο και χρήματα. Ένα μέρος όπου υπάρχει ενότητα και όπου όλοι οι άνθρωποι είναι μονιασμένοι και όχι διχασμένοι: νεαροί, ηλικιωμένοι, άνθρωποι διαφορετικών εθνικοτήτων. Δεν υπάρχει πολιτική. Δεν υπάρχουν πράγματα που κάνουν τους ανθρώπους να μισούν ο ένας τον άλλον. Αυτοί οι άνθρωποι είναι απελευθερωμένοι από τον εμπορικό κόσμο, από αυτόν δηλαδή που μας ελέγχει.

Πολλοί θεατές ενθουσιάστηκαν με τον τρόπο που χειρίστηκες σημαντικά ζητήματα, όπως η φτώχια και η υπερθέρμανση του πλανήτη. Θα μπορούσαμε να αποκαλέσουμε το ‘Beasts of the Southern Wild’ ως ένα προϊόν αντικουλτούρας;
Δεν είμαι σίγουρος. Ξέρεις, ποτέ δεν σκέφτηκα το ‘Beasts of the Southern Wild’ ως ένα πολιτικό φιλμ. Για μένα η ταινία είναι πολύ πιο συναισθηματική. Ναι, καταπιάνεται με ζητήματα που απασχολούν και το χώρο της πολιτικής, όπως το φαινόμενο του θερμοκηπίου, αλλά για μένα, το φιλμ μιλά περισσότερο για το τι δημιουργείται μέσα σου όταν νιώσεις ότι χάνεις την πατρίδα σου και όταν η κουλτούρα σου κινδυνεύει να εξαφανιστεί. Δεν θέλω να πω ότι όλοι άνθρωποι θα έπρεπε να ζουν όπως οι κάτοικοι του Bathtub ή ότι αυτός είναι ο ιδανικός τρόπος ζωής. Η ταινία είναι περισσότερο αφιερωμένη σε αυτά τα μέρη που είναι μοναδικά στον κόσμο και που τείνουν να καταστραφούν.

Ο κεντρικός άξονας της ταινίας περιστρέφεται γύρω από την Hushpuppy και τον πατέρα της, Wink. Γιατί επέλεξες να δώσεις αυτή τη σκληρή σχέση μεταξύ των ηρώων σου;
Ένα από τα βασικά θέματα της ταινίας για μένα, είναι η δυσκολία του να βρίσκεσαι δίπλα σε έναν άνθρωπο που σχεδόν είναι ανέφικτο να σε κάνει να τον αγαπήσεις. Δεν ήθελα ο Wink να είναι ένας εύκολος χαρακτήρας που το κοινό θα ταυτιζόταν συναισθηματικά μαζί του, με την ίδια λογική που και το Bathtub δεν είναι ένα εύκολο μέρος για να ζήσεις. Ξέρεις, υπάρχουν πολλές ταινίες που ξεκινούν με τον πατέρα να είναι κακός και στην πορεία γίνεται καλός και όλοι είναι χαμογελαστοί και ευτυχισμένοι. Αυτό δεν συμβαίνει εδώ. Εδώ βλέπουμε την αληθινή πρόκληση ενός παιδιού που πρέπει να αποδεχτεί τον πατέρα του όπως είναι, να επιβιώσει και να μάθει να τον φροντίζει, χωρίς αυτός κατ’ ανάγκη να γίνεται στο τέλος ένας καλύτερος άνθρωπος.

Η ταινία χαρακτηρίζεται από ένα άγγιγμα μαγικού ρεαλισμού, κάτι που ενισχύεται με την παρουσία ενός 6χρονου κοριτσιού στον πρωταγωνιστικό ρόλο, μια που βλέπουμε τον κόσμο μέσα από τα μάτια της.
Για μένα η Hushpuppy είναι η βάση ολόκληρης της ταινίας. Τη βλέπουμε μέσα από μία σειρά καταστάσεων να γίνεται πιο δυνατή, να αρχίζει να καταλαβαίνει τι συμβαίνει γύρω της και να ωριμάζει συναισθηματικά. Ό,τι γίνεται το βλέπουμε μέσα από τη δική της ματιά. Είναι ο κόσμος της. 

Η ταινία σου δέχτηκε διθυραμβικές κριτικές, σε όποιο μέρος κι αν προβλήθηκε. Σε ξάφνιασε καθόλου αυτή η συντριπτική θετική αποδοχή;
Αυτό που με ξάφνιασε είναι το πόσοι άνθρωποι την έχουν δει. Ταινίες σαν το ‘Beasts of the Southern Wild’ που δεν ανήκουν στη βιομηχανία του Χόλιγουντ και που σ’ αυτές δεν πρωταγωνιστούν celebrities, συνήθως δεν τις βλέπει κανείς. Άρα, από τη στιγμή που ο κόσμος την αγκάλιασε σε παγκόσμιο επίπεδο, αυτό για μένα είναι κάτι το απίστευτο και συγκλονιστικό.

Η ταινία ‘Beasts of the Southern Wild’ θα προβληθεί στο πλαίσιο του 11ου Διεθνούς Φεστιβάλ Κινηματογράφου ‘Κινηματογραφικές Μέρες-Κύπρος 2013, στις 19 Απριλίου στις 20.00 στο Zena Palace και στις 28 Απριλίου στις 20.00 στο Θέατρο Ριάλτο.